دوگانه رسانندگی و ایجاز



عنوان مجموعه اشعار : زن‌بودگی
عنوان شعر اول : زن شرقی
به برگریزان شهرتان
و به آبان تاریکش
آبرو بخشیده‌ام

زنی شرقی‌ام
و هنوز فکر می‌کنم
خورشید
تا همیشه
از شرق می‌تابد

ایستاده‌ام
در بلندترینِ خیابانِ خاورمیانه*
این خیابان
بوی انتظار می‌دهد
بوی کفر من به فراموشی
به رفتنت

و فکر می‌کنم
بهار را باید
به خانه‌ات می رساندم
حتی اگر تو
با خانه
و بهار موعودت
از من رفته‌ باشی
و من
در آبانِ یک خیابان بی‌پایان
برگریزانِ زنی باشم نزار
که باید برخیزد

مرا ببخش
که به رستاخیز عشق
مومنم
به انتظار
که در هوای برزخیِ این خیابانِ رفته
برای آن که ایمان بیاوری
به مبعوث شدنم
معجزه پشت معجزه
شعر
از آستین درمی‌آورم


حالا زنی خیابانی‌ام
که پاییز رفتن تو را
با سوز بادهای موافق
برگ برگ می‌رقصم
تو از ایستگاه قطار مهدیه
در شیب تند این انتظار بلند
می‌گذری
بی‌آن که مرا
به خاطر بیاوری
من اما
آبان‌های زیادی‌ست
که برای تو
که منتظرم نیستی
ظهور کرده‌ام
و تازه‌ترین " شعرهای"* سپیدم را می‌بافم




*خیابان ولی‌عصر تهران طولانی‌ترین خیابان خاورمیانه است.
شعر به زبان عربی به معنای موی است.


عنوان شعر دوم : .
.

عنوان شعر سوم : .
.
نقد این شعر از : آرش شفاعی
تصحیح شما را بر شعر «زن شرقی» را خواندم، با شعر ویرایش نخست هم مقایسه کردم. به نظر می رسد کمی شعر از نظر ایرادی که قبلاً به شعر گرفته بودیم، اندکی بهتر شده است. البته برخی سطرهایی که از شاعرانگی لازم برخوردار نشده بود و در مطلب قبلی به آن اشاره کردیم، هنوز در شعر وجود دارد.
ایراد دیگری در شعر و در ویرایش جدید شعر وجود دارد که این بار، این ایراد شعر را دچار مشکل کرده است. در توضیح قلبی گفتم که میان رسانندگی و ارزش های هنری باید معادله ای برقرار کرد که همین مسأله یکی از سختی های اصلی کار ادبی و هنری است. یکی از آن ارزش های هنری که معمولاً با رسانندگی ارتباط وثیق دارد، ایجاز است. به عبارت دیگر شاعر احساس می کند مخاطبش به اندازه کافی و لازم به معنا و مفهومی که در ذهن او بوده است، پی نبرده است به همین دلیل سعی می‌کند با توضیح بیشتر و بیشتر و بازکردن گره های معنایی، مخاطب را به طور دقیق و جامع در جریان آنچه شعر به دنبال آن است قرار دهد. نتیجه طبیعی این مسأله، طولانی شدن بی دلیل یا به اصطلاح ایجاد اطناب در شعر است. به نظرم ویرایش جدید شعر شما اطناب زیادی دارد.
اگر بی رحمانه تصور نمی کنید، من به جای شما بودم، حتی بندهایی از شعر را یک جا حذف می کردم. حذف هایی که آسیب چندانی به شعر هم نخواهد زد:
مرا ببخش
که به رستاخیز عشق
مومنم
به انتظار
که در هوای برزخیِ این خیابانِ رفته
برای آن که ایمان بیاوری
به مبعوث شدنم
معجزه پشت معجزه
شعر
از آستین درمی‌آورم

منتقد : آرش شفاعی

شاعر، منتقد و روزنامه نگار. متولد 1354 در مشهد، دانشجوی دکترای علوم ارتباطات اجتماعی و دبیر سرویس فرهنگ و هنر روزنامه قدس.



دیدگاه ها - ۰

برای ارسال نظر وارد پایگاه شوید.