دو راهبرد در کوتاه سرایی




عنوان مجموعه اشعار : حال دل
شاعر : سجاد محبی


عنوان شعر اول : خوش نام ترین شعر
تویی
خوش نام ترین شعردلم
میبوسمت
میخوانمت
باسطرهای خسته لبم
سجاد محبی

عنوان شعر دوم : تزلزل
تک بیت

رنگ چشمان خدا آبی مست
درتزلزل نکنی هرچه که هست!
سروده سجادمحبی

عنوان شعر سوم : پنجره فولاد
با کام دلم کام تورا می خواهم
درپیچش شب راهنما می خواهم
درقعرجهان گیرم و آزادی را
ازپنجره فولاد رضا می خواهم
نقد این شعر از : آرش شفاعی
اصرار بر سرودن شعر کوتاه می تواند به دلیل این باشد که شاعر، هدفگذاری شعر خود را در مسیر سرودن شعر کوتاه، با حداقل کلمات و حداکثر معانی، مورد توجه قرار داده است. در این صورت شاعر باید بایدها و نبایدهای شعر کوتاه را بشناسد و بداند که قرار است چه چیزی را و چگونه بسراید. به عبارت روشن تر این که شاعری می تواند مدعی شود که دست از شعر بلند سرودن شسته است و تصمیم گرفته است در حیطۀ کوتاه سرایی حضور دائمی داشته باشد که شعر بلند سروده باشد و با چم و خم کار آشنا شده باشد اما تشخیص دهد که در شعر کوتاه بهتر و شاعرانه تر می سراید. البته ممکن است شاعری هم باشد که شعرکوتاه می سراید چون از پس سرودن شعر بلند بر نمی آید. اینچنین شاعری، شعر کوتاه را انتخاب نکرده است بلکه به سرودن شعر کوتاه مجبور شده است. در این صورت نمی توان گفت این شاعر و شعرهای کوتاهش اهمیت فنی خاصی دارند و برآمده از تجربه و نگاه خاصی در شعرند.
سه شعری که از یک شاعر می خوانیم، هر سه نشان دهندۀ این است که شاعر سعی کرده است، با استفاده از اقتصادی ترین شکل برخورد با کلمات معنی را به مخاطب برساند اما به نظر نمی رسد که حاصل کار شاعر چندان دلپسند شده باشد. مثلاً شاعر در همین تک بیتی که سروده است گفته:
رنگ چشمان خدا آبی مست
در تزلزل نکنی هر چه که هست
مصرع دوم دچار لغزش وزنی است و به همین دلیل حتی اگر مضمون زیبایی هم آفریده شده بود، بیت خوبی نبود اما در کل چه معنای مهمی از یک بیت شاعر برداشت می شود؟ ارتباط مصرع ها به هم چیست؟
مضمونی که شاعر آفریده است، کدام است؟ چرا زبان شعر اینقدر سست است؟ در تزلزل کردن یعنی چه؟ اینها نشان می‌دهد احتمالاً شاعر ما از نتیجۀ نه چندان دلپسند شعر بلند سرودن می ترسیده که سراغش نرفته است. توصیۀ ما این است که شاعر شجاعت برخورد واقعی با شعر و کلمه را پیدا کند و از دل تجربۀ سرودن شعر بلند به شعر کوتاه برسد.

منتقد : آرش شفاعی

شاعر، منتقد و روزنامه نگار. متولد 1354 در مشهد، دانشجوی دکترای علوم ارتباطات اجتماعی و دبیر سرویس فرهنگ و هنر روزنامه قدس.



دیدگاه ها - ۰

برای ارسال نظر وارد پایگاه شوید.