یک ساختار بی پایان



عنوان مجموعه اشعار : سبز
عنوان شعر اول : ....
من شکستم تو روئیدی
من نگاهم تو خورشیدی
من چشمه ی خشک اشکم
تو جلوه ی جوهر عِیدی
من نسیم غم و دردم
تو مامن عشق و امّیدی
من بهارم به وقت تو
تو بیرق حسن دزدیدی
من چنان زخم یک خنجر
تو نماد بعد هر دیدی
من بریدم ز هر نقطه
تو به شعله ی بزم چسبیدی
من سکوت دلم گم شد
تو در دامن گل خندیدی
من توهُّم شدم اخر
تو شرح یک قتل گردیدی

عنوان شعر دوم : .
.

عنوان شعر سوم : .
.
نقد این شعر از : آرش شفاعی
ساختار ساده ای که این شعر دارد، می تواند هم نقطۀ اتکایی برای شعر باشد و هم نقطۀ ضعفی برای شعر. ساختار ساده ای که از آن حرف می زنیم، ایجاد یک تقابل و تضاد میان دو مفهوم «من» و «تو» است. این ساختار که اساس بسیاری از شعرهای عاشقانۀ جهان را تشکیل می دهد، راوی شعر یعنی «من» را در برابر «تو» یعنی مخاطب قرار می دهد. یک طرف، خود را کوچک نشان می دهد و خوار و بی ارزش نشان می دهد و طرف دیگر را با گشاده دستی بالا می برد و می ستاید. این ساختار ساده، به شاعر امکان می دهد بدون درافتادن با پیچیدگی های زبانی، بیانی و تصویری خط شعر را پیش ببرد و مشخص است که شاعری با تجربه ای کم در شعر در این ساختار ساده و بدون پیچیدگی راحت تر و بدون زحمت بتواند شعرش را پیش ببرد. اما این ساختار، می تواند باعث ضعف شعر هم بشود. اگر به شعر خودتان دقت بیشتری کنید می بینید، این ساختار، ته ندارد و می تواند تا بی نهایت ادامه پیدا کند. می شود به جای هفت هشت بیت؛ آن را تا هفتصد هشتصد بیت هم ادامه داد (البته اگر قافیه ها اجازه دهند و تمام نشوند) در نتیجه در این شکل، شاعر نیازی جدی و دقیق به این دارد که از همان آغاز شعر به پایان بندی شعر فکر کند و بداند که قرار است چگونه این چرخۀ بی نهایت را جایی درست و دقیق ختم کند. مشکل شعر شما دقیقاً همین جاست ( از برخی ایرادات دیگر شعر می گذریم) که شما به پایان بندی درست و قابل اطمینانی برای شعر فکر نکرده اید و به همین دلیل مخاطب احساس می کند که تنها دلیل تمام شدن شعر، این است که شاعر دیگر حوصلۀ ادامه دادن نداشته است و گرنه تفاوتی مفهومی، بیانی و معنایی میان بیت های قبلی و بیت پایانی نیست و بیت پایانی نتوانسته است کلام را به درستی ختم کند و دامنۀ بحث را ببندد.

منتقد : آرش شفاعی

شاعر، منتقد و روزنامه نگار. متولد 1354 در مشهد، دانشجوی دکترای علوم ارتباطات اجتماعی و دبیر سرویس فرهنگ و هنر روزنامه قدس.



دیدگاه ها - ۰

برای ارسال نظر وارد پایگاه شوید.