تضاد موسیقی و زبان




عنوان مجموعه اشعار : .
شاعر : امیر حاتمی جو


عنوان شعر اول : .
این قوم را کجا، گوش شنفتن است
هم باشدش اگر، کی میل گفتن است

با این جماعت بی درد، درد و دل
همچون حدیث شمع، با باد گفتن است

چشم لطافت از، این دادگاه جور
سنگ سترگ را با سایه سفتن است

تاریکی شب و یک کوره راه سرد
هم ترس جان و هم اجبارخفتن است

این دردها به دل،دانی شبیه چیست؟
دریا به کوزه ای، کوچک نهفتن است

از کوچه سار دل، ای اشک رفتگر
کار تو غارت، پاییز، رفتن است




عنوان شعر دوم : .
.

عنوان شعر سوم : .
.
نقد این شعر از : آرش شفاعی
یکی از موضوعات مهمی که در سرودن شعر سنتی و کلاسیک باید به آن توجه زیادی کرد، انتخاب وزن است. وزن در شعر سنتی یک رکن اساسی و از عوامل بسیار مهم استواری شعر است. به همین دلیل یکی از مهمترین چیزهایی که شاعر شعر کلاسیک از جمله یک غزلسرا باید به آن توجه وافری داشته باشد و برایش وقت بگذارد و به بهترین انتخاب ممکن برسد. به همین دلیل اگر در این انتخاب، شکست بخورد یا به انتخاب بهتر و کاملتر نرسد؛ شعرش آسیب می بیند. به نظر من یکی از مهمترین ایرادهای شعر شما تضادی است که میان دو عنصر موسیقی و زبان در شعر ایجاد شده است. دلیل اصلی این تضاد این است که نتوانسته اید به بهترین انتخاب برسیدو به دلیل همین انتخاب شما این تضاد ایجاد شده است.
وزنی که شما در شعرتان انتخاب کرده اید، به صورت ناخودآگاه و به خاطر طبیعت موسیقایی این وزن، باعث می شود زبان از طبیعت خود خارج شود و حالتی تصنعی و غیرطبیعی بگیرد. در شعر زبان باید هرچه بیشتر به طبیعت و «نُرم» زبان نزدیک باشد. هرچیزی - از جمله موسیقی و عروض- این نزدیکی ضروری به طبیعت زبان را از بین ببرد، شعر دچار ضعف بیشتری می شود. به همین دلیل است که مثلاً در این بیتها:
با این جماعت بی درد، درد و دل
همچون حدیث شمع، با باد گفتن است
چشم لطافت از، این دادگاه جور
سنگ سترگ را با سایه سفتن است
در بیت اول کلمۀ جماعت باید به شکلی غیرطبیعی و با کشیده شدن حرف ت خوانده شود. در غیر اینصورت وزن دچار اختلال می شود. در بیت بعدی هم ساختار طبیعی جمله به دلیل وزن به هم ریخته است. و مخاطب مجبور است یک جملۀ پیوسته را به صورت دو جملۀ منقطع بخواند و این ایرادی جدی در زبان است.

منتقد : آرش شفاعی

شاعر، منتقد و روزنامه نگار. متولد 1354 در مشهد، دانشجوی دکترای علوم ارتباطات اجتماعی و دبیر سرویس فرهنگ و هنر روزنامه قدس.



دیدگاه ها - ۱
امیر حاتمی جو » شنبه 14 دی 1398
به نظرتون این نوشته ادبیت داره؟ میشه گفت شعر هست؟

برای ارسال نظر وارد پایگاه شوید.