به شیوۀ ارائۀ تصویر هم باید فکر کرد




عنوان مجموعه اشعار : بدون عنوان
شاعر : مهدی قربان نیا


عنوان شعر اول : بدون عنوان
نور آمد
چشمانم را بستم
باران شروع شد
باز کردم
فقط نگاه کردم
به چاله ی آبی که با لاستیک ماشین
پر و خالی می شد

عنوان شعر دوم : بدون عنوان
احتمال طغیان زیاد بود
فقط وقتی خیس می شدم
باران به اندازه نبود

عنوان شعر سوم : بدون عنوان
کاش می شد بگویم
با رعد آتش گرفتم
اما کسی تا حالا باورش نشده
در عوض فقط گفتم
باران می آید
و چون سردم شد، باز تکرار کردم
نقد این شعر از : آرش شفاعی
یکی از ویژگی های شعرهایی که بر پایۀ تصویر بنا شده است، نحوۀ ارائۀ تصویر در ساخت کلی شعر است. به عبارت دیگر خود کشف تصویر یک مسأله است و نحوۀ ارائۀ آن در بافتار کلی زبان و بیان، مسأله ای دیگر. برای مثال شاعری میان خورشید و آهی که از سینه بیرون می آید، ارتباط تصویری می بیند. هردو پدیده (خورشید و آه برآمده از سینه) گرم هستند پس می توان میان آنان شباهتی دید. حالا تفاوت میان شاعران و نحوۀ ارائۀ همین تصویر است که تفاوت های میان آنان را ایجاد می کند. شاعری که می تواند این تصویر را در چنین مجموعۀ منسجم زبانی و بیانی ارائه کند که:
زین آتش نهفته که در سینۀ من است
خورشید شعله ای است که در آسمان گرفت
نسبت به همۀ شاعران دیگری که ممکن است همین تصویر را استفاده کرده اند اما در ساده ترین ساخت ممکن آن را ارائه کرده‌اند، دست بالاتر را دارد.
در شعر شما توانمندی کشف تصویرها واقعاً قابل توجه است. شما در همین سه شعر که حول تصویر مرکزی باران ایجاد شده اند، توانسته اید ویژگی هایی در تصویر پیدا کنید که خوب است و قابل توجه اما به نظر من لزوماً به بهترین شیوۀ ارائۀ تصویر نرسیده اید. مثلاً در شعر اول بین باز و بسته کردن چشم ها و تصویر زیبای چاله آب ارتباط منسجمی ایجاد نشده است. اگر شاعر می توانست این دو تصویر را در هم گره بزند و آنها را به صورت دو مجموعۀ تصویری مجزا نیاورد، تصویر قطع و وصل ناشی از پر و خالی شدن چالۀ آب با رد شدن ماشین ها، به شکلی عینی در شعر اجرا شده بود. یا در شعر سوم مشخص نیست که چرا کسی باورش نمی شود که شاعر با رعد آتش گرفته است و چرا شاعر وقتی کسی حرفش را باور نمی کند، حرف دیگری رامی زند که از اساس با آن حرف متضاد است ( سرد شدن در برابر آتش گرفتن)؟

منتقد : آرش شفاعی

شاعر، منتقد و روزنامه نگار. متولد 1354 در مشهد، دانشجوی دکترای علوم ارتباطات اجتماعی و دبیر سرویس فرهنگ و هنر روزنامه قدس.



دیدگاه ها - ۰

برای ارسال نظر وارد پایگاه شوید.