راه رستگاری در شعر




عنوان مجموعه اشعار : حسرت
شاعر : بابک اخوان


عنوان شعر اول : ای کاش
ای کاش از اول نگهم رو به جهان باز نمیشد
اسرار عیان بود و همه در نظرم راز نمی‌شد
این ساز دل از مرحمت و معرفت دوست شکسته
ای کاش دلم سنگ گران بود ولی ساز نمی شد

عنوان شعر دوم : آغوش
در این تزویر آزادی تو هم مادر گرفتاری
مرا با بوسه ای نو کن که یک بوسه بدهکاری
دلم می خواهد آن روزی که لبخند اجل بینم
سراپای وجودم را در آغوشت نگه داری

عنوان شعر سوم : تباهی
مثل نوری که به شب محوسیاهی ها شد
جان و تن روی زمین غرق تباهی ها شد
تا که ماهی شدم از خاک زمین دل کندم
تور صیاد شبی خانه‌ی ماهی ها شد
نقد این شعر از : آرش شفاعی
اولین سؤال از شاعر این است که اگر قرار است همیشه دو بیت بگوید، چرا این دو بیت را در اوزان مختص به رباعی یا دوبیتی نمی‌گوید و اگر قرار است دوبیتی و رباعی نگوید، چرا همیشه شعرهایش دو بیت دارد؟ به هرحال ذهن و حافظۀ مخاطبان شعر، در طول قرن‌ها به قالب های شعر با تعریف‌های مشخصش عادت کرده است و اگر شاعری همیشه دوبیت در اوزانی غیر از اوزان مختص دو قالب ذکر شده بگوید، احتمالاً سندی بر ناتوانی خود بر سرودن شعر بالای دو بیت به دست مخاطب داده است. (نمی‌خواهم به عنوان منتقد این مسأله را رد یا تأیید کنم بلکه فقط خواستم طرح موضوع کنم.)
نکتۀ دیگر و مهمتر در شعر شما زبان است. زبان شعر شما همچنان گرفتار برخی تعبیرها، ترکیب‌ها و واژگان قدیمی است. باور کنید دیگر این زبان:

ای کاش از اول نگهم رو به جهان باز نمیشد
اسرار عیان بود و همه در نظرم راز نمی‌شد

لذت هنرمندانه‌ای در مخاطب نمی انگیزد. مخاطب شعر امروز که به زبان روزمره و استفاده از آن در شعر معاصر عادت کرده است، تبدیل نگاه به نگه به دلیل ضرورت شعری یا مجموعه کلماتی همچون اسرار و عیان را نمی‌پسندد. سعی کنید در زبان سختگیرانه تر و ریزبینانه تر عمل کنید. فقط اینکه یک بیت گفتید و زمینه را برای بیت دوم مهیا کردید، کافی نیست. آن یک بیت باید آنقدر از شور و احساس و کشف شاعرانه سرشار باشد که مخاطب را قانع کند که دارد شعر می‌خواند. شما از این لحظات در شعرتان ( اگرچه بسیار کم و کوتاه) دارید، مثلاً:

تور صیاد شبی خانه‌ی ماهی ها شد

سعی کنید این گونه مصرع‌های خوب و کشف‌ های شاعرانه را در شعرتان تقویت کنید. این راه رستگاری شعر شماست.

منتقد : آرش شفاعی

شاعر، منتقد و روزنامه نگار. متولد 1354 در مشهد، دانشجوی دکترای علوم ارتباطات اجتماعی و دبیر سرویس فرهنگ و هنر روزنامه قدس.



دیدگاه ها - ۲
بابک اخوان » دوشنبه 24 خرداد 1400
همین مقدار را هم که از عروض و قافیه یادگرفتم به سختی به وسیله ی فضای مجازی بوده باور بفرمایید تا همین 2 سال پیش هیچ گونه اطلاعی از اینکه دوبیتی و یا رباعی وزن مخصوص به خود را دارد نداشتم و فقط دوبیت می‌نوشتم آونقدر از هر کسی سوال پرسیدم و جواب های ضد و نقیض شنیدم که بیشتر سردرگم شدم می‌بخشید زیاد پر چونگی کردم ممنونم از شما و دیگر اساتید که بنده رو تحمل میکنید امیدوارم بتونم بیشتر از شما بیاموزم شاد باشید
بابک اخوان » دوشنبه 24 خرداد 1400
درود بر شما استاد عزیزم ممنونم از راهنماییهای شما راستش بسیاری از نوشته های بنده برای سالهای قبل هستش و چیز جدیدی ننوشتم به همین خاطر اکثر ایراداتی که اساتیدی چون شما از بنده میگیرید مثل هم هستن بنده چون آموزش عروض و نمی‌دانستم تا همین 2 سال پیش البته هنوز هم بسیاری از این نکات را نمی‌دانم هدفم بیشتر از ارسال این نوشته ها بیشتر پیدا کردن ایرادات خودم در جهت یادگیری هستش امیدوارم این برداشت از نوشته های بنده نشه که من اصلا به نقد های اساتید گوش نمیکنم که اتفاقا کاملا برعکس ولی باور بفرمایید

برای ارسال نظر وارد پایگاه شوید.